Veelgestelde vragen over warmtepompen

De warmtepomp is de verwarmingstechnologie van de toekomst. Met zo’n installatie verwarm je energiezuinig, duurzaam én zonder fossiele brandstoffen. Overweeg je ook om een warmtepomp te plaatsen? Op deze pagina vind je een overzicht met de meestgestelde vragen over warmtepompen. Zo vind je snel de info die je zoekt!

Algemene vragen

Je hoort de term ‘warmtepomp’ meer en meer vallen. Maar wat is zo’n installatie nu precies? En wat zijn de voordelen en nadelen? Een overzicht met veelgestelde vragen:

- Wat is een warmtepomp?
  
  Een warmtepomp is een innovatieve verwarmingstechnologie die tot 80% van zijn geproduceerde warmte onttrekt aan een omgevingsbron: de buitenlucht, de aardbodem of het grondwater. Voor de overige 20% heeft zo’n systeem elektriciteit nodig. Door deze werking is een warmtepomp energiezuiniger, duurzamer en ecologischer dan een cv-ketel.
- Wat zijn de voordelen van een warmtepomp?
  
  De energiezuinige en ecologische werking is ongetwijfeld de grootste troef van een warmtepomp. Maar daarnaast zijn er uiteraard nog voordelen: zo kan je met een warmtepomp ook je woning koelen, vergt zo’n systeem minder onderhoud dan een cv-ketel, zijn er meerdere financiële voordelen om de aanschafkosten te drukken, …
- Wat is het grootste nadeel van een warmtepomp?
  
  Voor veel mensen is het grootste nadeel van een warmtepomp allicht de prijs. Zo’n installatie kost inderdaad meer dan een nieuwe gascondensatieketel. Daarnaast is een warmtepomp ook niet geschikt voor elke woning. Voor een optimaal rendement is het belangrijk dat je huis of appartement goed geïsoleerd is.
- Hoe vaak is een warmtepomp onderhoud nodig?
  
  Een warmtepomp onderhoud is niet wettelijk verplicht in Nederland. Toch is het sterk aangeraden om zo’n systeem minstens tweejaarlijks te laten nakijken. Zo ben je zeker van een optimale werking en rendement, een langere levensduur, geen technische problemen, …
- Is een warmtepomp hetzelfde als een airco?
  
  Als het gaat om een lucht-lucht warmtepomp wel. Deze installaties zijn gewoon synoniemen van elkaar. Het gaat om systemen waarmee je zowel actief je woning kan koelen als verwarmen. Maar er zijn natuurlijk nog soorten warmtepompen: een lucht-water warmtepomp of een geothermische warmtepomp zijn dan weer niet hetzelfde als een airco.
- Waar kan ik een warmtepomp kopen?
  
  Een warmtepomp koop je niet zomaar zelf online of in een doe-het-zelfwinkel. Zo’n systeem laat je installeren door een gecertificeerde installateur. Alleen zo kom je ook in aanmerking voor een warmtepomp subsidie (bv. ISDE).
  
  Op zoek naar zo’n erkende installateur actief in je buurt? Die vind je snel en eenvoudig via onze gratis offerteservice!
- Hoe groot is een warmtepomp?
  
  Dat hangt sterk af van het type warmtepomp. De buitenunit van een lucht-water warmtepomp is bv. gemiddeld 100 cm breed, 79 cm hoog en 41 cm diep. Gaat het om een monoblock-versie? Dan zal de unit nog groter zijn.
  
  Plaats je een hybride warmtepomp? Dan mag je voor de warmtepomp-unit rekenen op de volgende afmetingen: 55 cm breedte, 60 cm hoogte en 35 cm diepte. Uiteraard moet je dan ook nog ruimte overhouden voor je cv-ketel.

Prijs & rendement

Je hoort soms dat een warmtepomp momenteel nog niet rendabel is. Maar hoe zit dat nu juist? Enkele veelgestelde vragen over de kosten en de rendabiliteit van zo’n systeem:

- Wat kost een warmtepomp?
  
  De prijs van een warmtepomp hangt vooral af van het type. Een lucht-lucht warmtepomp laat je al plaatsen voor 3.500 à 4.000 euro. Maar voor een geothermische warmtepomp kunnen die kosten oplopen tot wel 20.000 à 30.000 euro.
  
  Benieuwd welke warmtepomp voor jou het best is en hoeveel dat kost? Vergelijk dan zeker de adviezen en prijzen van meerdere installateurs actief in je buurt via onze offerteservice!
- Hoeveel stroom verbruikt een warmtepomp?
  
  Dat hangt vooral af van het rendement of de COP (Coefficient of Performance). Die waarde drukt uit hoeveel kWh aan warmte een warmtepomp produceert met 1 kWh aan elektriciteit.
  
  Heeft een warmtepomp bv. een COP van 3? Dan produceert dat systeem 3 kWh aan warmte met 1 kWh aan elektriciteit. Een voorbeeld: stel dat je als gezin jaarlijks 15.000 kWh aan verwarming en sanitair verbruikt met een warmtepomp met een COP van 3. Dan komt het verbruik van je warmtepomp neer op 5.000 kWh per jaar (15.000 kWh / 3).
- Is een warmtepomp rendabel of niet?
  
  Ja, een warmtepomp is rendabel. Alleen hangt die rendabiliteit sterk af van meerdere factoren. Een warmtepomp is vooral rendabel als je woning goed geïsoleerd is, als je zonnepanelen en een thuisbatterij hebt, …
  
  De verwachting is dat warmtepompen in de nabije toekomst alleen maar rendabeler zullen worden. De prijzen voor deze installaties blijven namelijk dalen en vanuit de overheid zijn er meerdere financiële voordelen om de kosten te drukken.
- Hoe lang gaat een warmtepomp mee?
  
  Gemiddeld gaat een warmtepomp makkelijk 15 à 20 jaar mee. Is je systeem geïnstalleerd door een erkende installateur en laat je je warmtepomp om de 2 jaar nakijken? Dan kan je die levensduur van je warmtepomp zelfs nog behoorlijk verlengen.
- Wat is goedkoper: stoken op gas of met een warmtepomp?
  
  Dat hangt van je situatie af. Woon je in een goed geïsoleerde woning? Dan is verwarmen met een warmtepomp voordeliger dan met een gasketel, ongeacht je energiecontract. Alleen liggen de aanschafkosten van een warmtepomp voorlopig nog hoger in vergelijking met een gasketel.
  
  Is je woning dan weer onvoldoende geïsoleerd en verwarm je nog met gewone radiatoren? Dan is stoken op gas duidelijk goedkoper.
- Wat kost een hybride warmtepomp?
  
  Gemiddeld betaal je voor een hybride warmtepomp 8.000 à 15.000 euro (excl. btw, incl. plaatsing). Daardoor is dit systeem budgetvriendelijker dan een volledig elektrische warmtepomp. Bovendien geniet je van een mooie ISDE-subsidie en zijn er geen sloopwerken nodig.
- Hoeveel subsidie krijg ik voor een warmtepomp?
  
  Via de ISDE geniet je van een mooie subsidie voor een warmtepomp. Je ontvangt sowieso altijd minstens 500 euro subsidie voor een (hybride) warmtepomp. Dat subsidiebedrag kan bovendien nog flink oplopen, afhankelijk van het type warmtepomp. Daarnaast bestaan er ook nog lokale subsidies voor een warmtepomp, kan je een beroep doen op de Energiebespaarlening, …

Soorten warmtepompen

De ene warmtepomp is de andere niet. De werking, de installatie, … verschillen behoorlijk naargelang het type. Enkele veelgestelde vragen over de verschillende soorten warmtepompen:

- Welke soorten warmtepompen bestaan er?
  
  In het algemeen is er een onderscheid tussen 3 soorten warmtepompen, afhankelijk van hun werking:
  
  – Lucht warmtepompen: deze halen hun energie uit de buitenlucht en geven de warmte af aan je cv-water of aan de lucht in je woning.
  
  – Geothermische warmtepompen: deze halen hun energie uit de aardbodem of het grondwater en geven de warmte af aan je cv-water.
  
  – Hybride warmtepompen: hier gaat het om een combinatie van een lucht-water warmtepomp met een gascondensatieketel.
- Welke warmtepomp moet ik kiezen?
  
  Dat hangt van je situatie af. Bij nieuwbouw moet je minstens kiezen voor een hybride warmtepomp. Wil je je oude cv-ketel vervangen? Dan heb je de keuze: ofwel een nieuwe gasketel plaatsen, ofwel een (hybride) warmtepomp.
- Wat is een lucht warmtepomp?
  
  De term verraadt het al: een lucht warmtepomp haalt zijn energie grotendeels uit de buitenlucht. Hoe zo’n systeem die warmte afgeeft aan je woning verschilt per type: ofwel aan je cv-water voor je radiatoren of vloerverwarming (lucht-water), ofwel aan de lucht in je woning (lucht-lucht).
- Wat is een geothermische warmtepomp?
  
  Een geothermische warmtepomp haalt zijn warmte grotendeels uit de aardbodem of uit het grondwater. Deze systemen zijn duurder dan lucht warmtepompen en ze zijn vooral geschikt voor nieuwbouw of ingrijpende renovaties. Daar staat tegenover dat geothermische warmtepompen het beste rendement halen vanwege de constante temperatuur van de aardwarmte.
- Wat is een hybride warmtepomp?
  
  Dit is een combinatie van een lucht-water warmtepomp en een gascondensatieketel. Meestal gebruikt dit slimme systeem de warmtepomp om je woning en je sanitair water te verwarmen. En daalt het rendement van de warmtepomp, bv. door erg lage buitentemperaturen? Dan springt de condensatieketel bij.
- Wat is een warmtepompboiler?
  
  Met een warmtepompboiler verwarm je niet je woning, maar wel je sanitair water op een energiezuinige en ecologische manier. Het systeem haalt zijn warmte grotendeels uit de omgevingslucht of de afgevoerde ventilatielucht. Daardoor verbruikt zo’n warmtepompboiler tot 3 keer minder energie dan een gewone elektrische boiler.
- Wat is de beste warmtepomp?
  
  Er is niet zoiets als ‘dé beste warmtepomp‘. Alles hangt af van jouw specifieke situatie. Gaat het om nieuwbouw of renovatie? Wat is je budget? Hoe goed is je woning geïsoleerd? Wil je ook je warmtepomp als airco gebruiken?
  
  TIP: vraag zeker advies aan meerdere erkende installateurs voor je een definitieve keuze maakt. Zo ben je zeker van een weloverwogen en prijsbewuste beslissing. Ontvang nu gratis advies op maat!

Installatie & werking

Hoe ‘verpompt’ zo’n systeem nu warmte van buiten naar binnen? En hoe haalt een warmtepomp warmte uit een omgevingsbron? Een overzicht met meest gestelde vragen over de werking en plaatsing van zo’n systeem:

- Hoe werkt een warmtepomp?
  
  Het gaat om een proces van verdampen en condenseren. Warmtepompen werken met een koelvloeistof die al verdampt op een lage temperatuur, waardoor die vloeistof warmte opneemt. Een compressor drukt die damp samen, waardoor de temperatuur verder stijgt.
  
  Daarna komt de damp in een condensor terecht. Bij dat condenseren geeft de damp zijn warmte af en kan de cyclus van warmte opnemen (verdampen) en warmte afgeven (condenseren) opnieuw beginnen.
- Hoe werkt een lucht-water warmtepomp?
  
  Een lucht-water warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht via een koelvloeistof die op lage temperatuur verdampt. Een compressor perst die damp samen, waarna die damp door te condenseren zijn warmte afgeeft aan je cv-water (voor radiatoren of vloerverwarming).
- Hoeveel geluid maakt een warmtepomp?
  
  Een buitenunit produceert gemiddeld 40 à 65 dB. Dat komt omdat zowel de compressor als de ventilator zich in zo’n unit bevinden. Kies je voor een kwalitatief merk? Dan valt het geluid van je warmtepomp altijd binnen de wettelijke geluidseisen. Binnen blijft het geluid van een warmtepomp beperkt tot een zacht gezoem van max. 35 à 50 dB.
- Hoe werkt een hybride warmtepomp?
  
  Op de meeste momenten verwarmt dit hybride systeem je woning met de lucht-water warmtepomp. Dat is tijdens het grootste deel van het jaar namelijk het meest voordelig. Is het op een bepaald moment toch goedkoper om te verwarmen met gas (bv. door te koude buitentemperaturen, grote warmtevraag, …)? Dan treedt de condensatieketel in werking.
- Hoeveel gas bespaar je met een hybride warmtepomp?
  
  Tijdens de meeste momenten is het de lucht-water warmtepomp die je woning verwarmt en niet de gascondensatieketel. Daardoor daalt je gasverbruik met een hybride warmtepomp al gauw met zo’n 60 à 70%. Je stroomkosten liggen wel hoger, maar uiteindelijk bespaar je jaarlijks nog altijd meerdere honderden euro’s op je energierekening.
- Hoe werkt een warmtepomp met vloerverwarming?
  
  Een warmtepomp is ideaal in combinatie met vloerverwarming. Waarom? Omdat beide systemen optimaal werken met een lagere watertemperatuur. Vloerverwarming vergt slechts een lage temperatuur van zo’n 35°C. Daardoor moet de warmtepomp minder hard werken om je cv-water te verwarmen en daalt je energieverbruik nog meer.
- Hoe werkt een warmtepomp in de winter?
  
  Warmtepompen werken met een speciale koelvloeistof die zelfs bij heel lage temperaturen kan verdampen. Zo neemt een warmtepomp warmte uit de buitenlucht of de aardbodem op, zelfs als het buiten erg koud is. Alleen moet het systeem dan harder werken, net zoals een koelkast die in een warme omgeving staat.
- Hoeveel kW voor mijn warmtepomp heb ik nodig?
  
  Het vermogen van een warmtepomp is uitgedrukt in kW (kilowatt). Het aantal kW hangt vooral af van de grootte van de ruimte en van de isolatiegraad van die ruimtes. Want hoe meer warmte je verliest, hoe meer vermogen je nodig hebt. Je kan het vereiste warmtepomp vermogen zowel berekenen op basis van dat warmteverlies, maar ook op basis van je gasverbruik.
  
  Zeker zijn van het juiste warmtepomp vermogen? Laat het ideale aantal kW dan berekenen door een erkende installateur in je buurt!
- Hoe een warmtepomp installeren?
  
  Eerst laat je een erkende installateur bij jou langskomen om je situatie te bekijken. Die planningsfase is essentieel om het juiste type warmtepomp met het juiste vermogen te kiezen. Voor de installatie zelf is er vooral een verschil tussen een warmtepomp met buitenunit (split) of zonder buitenunit (monoblock). Daarnaast zijn de werken bij een geothermische warmtepomp veel complexer dan bij een lucht warmtepomp.

Toepassingen

Een warmtepomp bij nieuwbouw is niet hetzelfde als een warmtepomp bij een renovatie. Hoe zit het nu met de toepassingen voor zo’n installatie? Enkele veelgestelde vragen op een rij:

- Is een warmtepomp verplicht bij nieuwbouw?
  
  Ja, sinds 2023 moet je minstens kiezen voor een hybride warmtepomp bij nieuwbouw. Dat is een combinatie van een lucht-water warmtepomp met een gascondensatieketel. Maar uiteraard kan je ook gaan voor een volledig elektrische warmtepomp. Dan ben je helemaal van het gas af.
- Welke warmtepomp moet ik kiezen bij een renovatie?
  
  Dat hangt vooral van de isolatiegraad van je woning af na de renovatie. Bij een matig geïsoleerde woning is een hybride warmtepomp de beste keuze. Is je woning goed geïsoleerd? Dan kies je beter voor een volledig elektrische lucht-water warmtepomp. En wil je de warmtepomp ook als airco gebruiken in de lente en de zomer? Dan moet je kiezen voor de lucht-lucht variant.
- Welke warmtepomp heb ik nodig voor een zwembad?
  
  Een geothermische warmtepomp is theoretisch mogelijk, maar in de meeste gevallen gaat het om een aparte lucht-water warmtepomp bij zwembaden. Zo’n systeem kost gemiddeld € 1.000 à 3.500 (excl. btw, incl. plaatsing) en maakt deel uit van de totale factuur van je zwembadbouwer.
- Kan een warmtepomp ook koelen?
  
  Zeker. Een lucht-lucht warmtepomp is zelfs gewoon een synoniem voor een split airco. Maar ook met een geothermische of lucht-water warmtepomp kan je je woning koelen door koud water door je cv-leidingen te laten lopen.
- Wat is een warmtepomp droger?
  
  Een warmtepomp droger werkt niet met een verwarmingselement, maar volgens het principe van een warmtepomp. Dus met een koelmiddel dat eerst verdampt en dan condenseert om zo warmte af te geven. Zo’n toestel is iets duurder en droogt minder snel, maar is wel een stuk energiezuiniger dan een standaard droger.
- Kies ik voor een warmtepomp met radiatoren of vloerverwarming?
  
  Dat hangt van jouw renovatieplannen af. Gaat het om een grotere renovatie en breek je ook je vloer open? Dan is het logisch om ook vloerverwarming te leggen. Vermijd je die sloopwerken liever? Dan kan je ook je oude radiatoren laten vervangen door lage temperatuur radiatoren.